სომხური მუსიკალური ინსტრუმენტები უნიკალური და ლამაზი ჟღერადობის მუსიკალური ინსტრუმენტებია, რომლებსაც საუკუნოვანი ისტორია აქვთ და ჩვენი ხალხის კულტურისა და მხატვრული გემოვნების დამახასიათებელი ნიშნებია. ისინი საუკუნეების განმავლობაში იქმნებოდა და იხვეწებოდა, რაც ასახავდა სომეხი ხალხის ცხოვრებას, განწყობასა და მსოფლმხედველობას. სომხური მუსიკა მჭიდრო კავშირშია ამ ინსტრუმენტებთან, რადგან მათი მეშვეობით გადმოცემულია როგორც სიხარული, ასევე სევდა.
მე, მარიამ მნაცაკანიანმა, როგორც „მხითარ სებასტაცის“ საგანმანათლებლო კომპლექსის მუსიკოს-მასწავლებელმა და საზისა და დაპის ინსტრუმენტებზე დაუფლების მცოდნემ, გადავწყვიტე, საგანმანათლებლო კომპლექსში გამეერთიანებინა ყველა ის მოსწავლე, ვინც ნებისმიერ ინსტრუმენტზე უკრავს. ჩემი აზრით, ეროვნული მუსიკალური ინსტრუმენტების ყველაზე ეფექტური პროპაგანდა, მათი აღიარება და გავრცელება სწორედ ზოგადი განათლების მეშვეობით შეიძლება განხორციელდეს.
- ანსამბლი „სებასტიო“.
2018 წლიდან საგანმანათლებლო კომპლექსში ფუნქციონირებს ეროვნული მუსიკალური ინსტრუმენტების ჯგუფი, რომელსაც ჩვენ „სებასტიოს“ ვუწოდებთ. ჯგუფმა საკმაოდ საინტერესო აქტივობები განახორციელა, მონაწილეობდა საგანმანათლებლო კომპლექსის სხვადასხვა ასაკის მოსწავლეებთან თანამშრომლობით პროექტებში. მოსწავლეები შეხვდნენ მუსიკოსებსა და შემსრულებლებს, გაეცნენ არაერთ მუსიკალურ ინსტრუმენტს მათთვის საინტერესო კითხვებითა და პასუხებით.
დროთა განმავლობაში, „სებასტიოს“ ანსამბლის შემადგენლობა თანდათან შეიცვალა და ახალი წევრებით შეივსო. ჯგუფში შედიოდნენ არა მხოლოდ გამოცდილი სტუდენტები, არამედ ის სტუდენტებიც, რომლებმაც ახლახან გადადგეს პირველი ნაბიჯები ეროვნული მუსიკალური ინსტრუმენტების სამყაროში. ბევრი ჯერ კიდევ არ ფლობდა ინსტრუმენტს საკმარის დონეზე, მაგრამ ეს არასდროს გამხდარა ანსამბლში გაწევრიანების დაბრკოლება.
ეროვნული ინსტრუმენტების ანსამბლი კვირაში ორი დღე რეგულარულად ვარჯიშობს. სესიების დროს თითოეულ მუსიკოსთან ინდივიდუალური მუშაობა მიმდინარეობს, რაც ინსტრუმენტის უფრო ოსტატურად დაუფლებას, ტექნიკური უნარების განვითარებას და კომპოზიციების სწორ ინტერპრეტაციას ისახავს მიზნად. ამის შემდეგ, ერთობლივი სესიები იმართება, რომლის დროსაც ანსამბლის წევრები ერთად მუშაობენ საკონცერტო პროგრამაზე, რაც უზრუნველყოფს შესრულების ჰარმონიასა და თანმიმდევრულობას.
ამ პროცესში ჩვენთვის პრიორიტეტი არა სტუდენტების მაღალი მუსიკალური შესაძლებლობები ან ტექნიკური მომზადებაა, არამედ მათი ინტერესი, სურვილი და ეროვნულ ინსტრუმენტებთან კომუნიკაციის შესაძლებლობა. მნიშვნელოვანია, რომ სტუდენტებმა ისწავლონ სომხური ინსტრუმენტების ისტორია და ამოიცნონ მათი ჟღერადობა, მოსინჯონ ისინი ხელში, იგრძნონ მათი უნიკალური სუნთქვა და თანდათანობით გაუჩნდეთ დაკვრის სურვილი.
გაკვეთილების დროს არაერთი სირთულე იჩენს თავს, რომლებიც ძირითადად ინსტრუმენტების ტექნიკურ მახასიათებლებს, მუსიკოსების ინდივიდუალური მომზადების სხვადასხვა დონეს, ასევე შეზღუდულ დროს უკავშირდება. ზოგიერთ შემთხვევაში, სირთულეები წარმოიქმნება რიტმისა და ტემპის ერთიანობის შენარჩუნებაში, ინტონაციის სიზუსტეში, ასევე სხვადასხვა ინსტრუმენტის ჟღერადობის შერწყმაში. გარდა ამისა, ზოგჯერ სირთულეა ინდივიდუალური გაკვეთილებიდან ერთობლივ მუშაობაზე გადასვლა, რაც ჯგუფისგან დამატებით ყურადღებას და მოთმინებით მუშაობას მოითხოვს.
ანსამბლის აქტივობები ისეა სტრუქტურირებული, რომ თითოეულმა სტუდენტმა თავი გუნდის მნიშვნელოვან წევრად იგრძნოს, მიუხედავად მათი საწყისი შესაძლებლობებისა. ერთობლივი ვარჯიშები, რეპეტიციები და წარმოდგენები ხელს უწყობს არა მხოლოდ მუსიკალური უნარების განვითარებას, არამედ თანამშრომლობის, ურთიერთმხარდაჭერისა და კულტურული თვითშემეცნების ჩამოყალიბებას. ამრიგად, ანსამბლი „სებასტიო“ გახდა არა მხოლოდ მუსიკალური ჯგუფი, არამედ საგანმანათლებლო გარემო, სადაც ეროვნული მუსიკალური ინსტრუმენტების აღიარება და გავრცელება ხორციელდება ბუნებრივი, ინკლუზიური და შთამაგონებელი გზით.
ანსამბლი ღიაა არა მხოლოდ მოსწავლეებისთვის, არამედ მშობლებისა და მასწავლებლებისთვისაც, რომლებიც უკვე ფლობენ ეროვნულ ინსტრუმენტს ან აქვთ მისი შესწავლის სურვილი. ეს ღია და ინკლუზიური მიდგომა საშუალებას იძლევა შეიქმნას მრავალთაობიანი მუსიკალური გარემო, სადაც გამოცდილება და სწავლის სურვილი ერთმანეთს ავსებს. მშობლები და მასწავლებლები, ანსამბლის მუშაობაში ჩართვით, თავიანთი მაგალითით ამხნევებენ ბავშვებს, ხელს უწყობენ ეროვნული კულტურისადმი ინტერესის გაღრმავებას და აძლიერებენ საგანმანათლებლო კომპლექსის საზოგადოებრივ კავშირებს.
ეს ფორმატი ანსამბლს არა მხოლოდ მუსიკალურ ჯგუფად, არამედ კულტურულ პლატფორმადაც აქცევს, სადაც ეროვნული ინსტრუმენტების სწავლება და გავრცელება ერთობლივი, ცოცხალი და უწყვეტი ხდება.
როვნულ ორკესტრს მნიშვნელოვანი და შესამჩნევი წარმატება ექნება ზოგადი განათლების სისტემაში. ის ხელს უწყობს მოსწავლეთა ესთეტიკური გემოვნების ჩამოყალიბებას, ეროვნული მუსიკალური ღირებულებების ამოცნობასა და შენარჩუნებას. ეროვნულ ორკესტრში ჩართული მოსწავლეები იძენენ არა მხოლოდ მუსიკალურ უნარებს, არამედ გუნდური მუშაობის, დისციპლინისა და პასუხისმგებლობის გრძნობასაც. ანსამბლი აქტიურად მონაწილეობს სასკოლო ღონისძიებებში, სადღესასწაულო ზეიმებში, რაც ამაღლებს საგანმანათლებლო დაწესებულების კულტურულ დონეს და ასტიმულირებს მოსწავლეთა ინტერესს ეროვნული კულტურის მიმართ. ეროვნული ორკესტრის საქმიანობა ასევე ხელს უწყობს ნიჭიერი ბავშვების გამოვლენასა და განვითარებას, ქმნის შესაძლებლობებს მათი შემდგომი პროფესიული ზრდისთვის.
ამჟამად, საგანმანათლებლო კომპლექსში ფუნქციონირებს „სებასტიოს“ ეროვნული საკრავების ანსამბლი. ჯგუფში შედიან საგანმანათლებლო კომპლექსის ყველა სკოლის მოსწავლეები, რომლებიც კარგად ფლობენ ეროვნულ საკრავებს. ანსამბლის მუსიკალური პროგრამა ყალიბდება მოსწავლეთა საშემსრულებლო შესაძლებლობებისა და უნარების გათვალისწინებით. ძირითადად სრულდება ეროვნული, ფოლკლორული და კომიტასის ნაწარმოებები.